Akran zorbalığında çözüm, vicdan duygusu

0 12

Çocukluk ve ergenlik devri, gelişimin en süratli olduğu periyotlar olup bu periyotta bedensel, zihinsel, sosyal-duygusal değişimlerle karşı karşıya oldukları vakittir. Tüm bu değişiklikleri ve zorlukları bir ortada yaşamak zorunda kalan çocukların/gençlerin karşılaştığı en büyük zorluklardan biri ise akran zorbalığıdır. Zorbalık kavramı, bilhassa okul periyodunda “Bir öğrencinin ya da öğrencilerin öteki bir öğrenciyi yahut öğrencileri olumsuz tesirlerine tekrar tekrar maruz bırakmak” olarak da tanımlanmaktadır. Bahsedilen “Olumsuz etkiler”, öğrencilerin rahatsız olmalarının yanı sıra birebir cins olumsuz davranışlardan ziyan görmelerini de içerir; birebir vakitte birine ziyan vermeye teşebbüs ederek, birine kelamlı yahut fizikî olarak kasıtlı olarak ziyan vererek de yapılabilir.

Uzm. Klinik Psikolog Ahmet Fahri Karabudak ‘Akran zorbalığı’ hakkında açıklamalar yaptı ve ‘Empati, hürmet, merhamet, vicdan muhasebesi gelişiminin zorbalığa karşı çözümcül’ bir yaklaşım olacağını söz etti.

Rakipler ortasında “eşitsiz bir güç” olmalı

Davranışı “zorbalık” olarak tanımlamak için, rakipler ortasında “eşitsiz bir güç” olmalıdır ve bu gücün “kalıcı” ve “kasıtlı” olması gerekir. Okulda zorbalık, farklı boyutlarda zorbalık davranışına şahit olan ve okul etrafındaki birçok öğrenciyi etkilemektedir; bu nedenle önlenmesi gereken değerli bir problemdir.

Akran zorbalığı; fizikî zorbalık, sözel zorbalık, psikolojik/duygusal zorbalık, cinsel zorbalık ve siber zorbalık formunda çeşitlendirilebilir.

Teknolojinin gelişmesi ve son devirde eğitim ve iş hayatının “online” hale gelmesi toplumsal medya kullanım alışkanlıkları ile birlikte siber zorbalığı epey yaygın daha kolay uygulanabilir hale getirmiştir.

Bir çocuğun akran zorbalığına başvurmasının birden çok nedeni olabilir. Ailesinden yeteri seviyede sevgi görmemiş, ihmal edilmiş, ya da aile bağları makus olan bir çocuk olabileceği üzere, her isteği yapılan, daima el üstünde tutulmuş bir çocuk da isteklerinin elde edilmesi ismine akran zorbalığına başvurabilir.

Zorbalığa uğrayan taraf kadar uygulayan tarafın da yalnızca yaşadıkları devir değil ileride de önemli sorunlarla müsabakası mümkündür. Karakter gelişiminin hayli kıymetli olduğu bu devirlerde zorbalığa uğrayan kişinin önemli özgüven sorunları yaşaması ilerideki tüm hayatını etkileyeceği üzere; uygulayan tarafında davranışlarında hudutlar olmaması gelecekte içinde bulanacağı eğitim ya da iş hayatında dışlanmasına neden olabilecek ya da suça meyilli davranışlar sergilemesini mümkün kılacaktır.

Örnek olmak, teşvik etmek temel hedef olmalı

Tüm bu sebeplerden ötürü zorbalıkla başa çıkma hem mağdur hem de zorba merkezli yönetilmelidir. Bu konuda aileler, öğretmenler, psikoeğitimler ile bilgilendirilmeli, gerekli durumlarda mağdur ve zorba ruhsal dayanak ve terapi programlarına dahil edilmelidir.

Zorbalığa uğrayan çocukların aileleri, çocuğa karşı hayli inanç verici ve dayanaklar bir tavır sergilemelidir. Bilhassa “sen kendini neden savunmadın”, “sen de birebirini yap”, “altta kalma” tahlili daha olumsuz hale getire yaklaşımlardan kaçınılmalı ve kişinin tekrar birebir olumsuzluğun yaşanması durumunda ebeveynler ile paylaşmaktan çekinir hale getirilmemelidir.

Zorbalığa eğilim göstermemek ya da zorbalığa maruz kalmamak için en tesirli tahlil ise; ebeveynlerin çocuklarına temelden vereceği empati, hürmet, merhamet, vicdan hislerini geliştirmek olmalıdır. Kimseyi sevmek değil lakin hürmet duymak ve insani hislerle yaklaşmayı öğretmek, örnek olmak, teşvik etmek temel gaye olmalıdır.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.